Weblog Tom Sleeuwaert

Dag Bart
Bonjour Elio

Een jaar geleden zorgde de kiezer voor een zeer duidelijke verkiezingsuitslag, in Vlaanderen en in Wallonië. In 2007 was het wel even anders: Leterme deed weliswaar een Tindemanske in het noorden van het land, maar wie in het zuiden de onderhandelingen moest trekken, was veel minder duidelijk. De strijd van Didier Reynders om jou, Elio, te onttronen, bleek achteraf gezien veel geld gekost te hebben aan de MR-campagnekas, maar bereikte helemaal niet het verhoopte resultaat. Iets wat Reynders wel meer overkomt.

Op 13 juni 2010, exact één jaar geleden, lagen de kaarten dus een heel stuk duidelijker: er waren twee tenoren die er eerst samen uit moesten geraken om daarna een coalitie, zelfs een tweederde te vormen om de grote staatshervorming te realiseren die op dat moment al 3 jaar in de frigo zat. Politieke commentatoren, politicologen en andere ervaringsdeskundigen die er doorgaans even goed in slagen de politieke toestand in te schatten als Frank en Sabien het weer, zagen heel wat kansen voor jullie beiden.

Soit, inhoudelijk hadden (en hebben) jullie evenveel gemeen als Louis Tobback en de gemiddelde puistpuber van 17, zowel qua stijl, ervaring als inhoud. Toch zagen de politieke waarnemers heel wat mogelijkheden.
Om te beginnen stonden er geen federale, Vlaamse of Europese verkiezingen op het programma. Geen fase van kieskoorts dus, wat jullie de mogelijkheid zou geven om in alle stilte de contouren van een akkoord uit te werken.
Iedereen was er ook van overtuigd dat de autoraaminterviews aan de poort van Hertoginnendal tot het verleden zouden behoren; geen politicus zou zich nu nog laten verleiden tot dit soort quotes en stokebranduitspraken die ‘de zaak’ er alleen maar op achteruit helpen. Hertoginnendal, nie wieder.
Ook het eindeloos rekken van de onderhandelingen zou dit keer wel eventjes anders verlopen. Frank Devos en Sabien Sinardet wezen erop dat de Franstaligen nu wel zouden inzien dat ze van een grijze brave muis een grote kordate olifant hadden gemaakt door de eclatante uitslag van de (extreem) Vlaamsgezinde partijen in 2007 te ontkennen.

Het zag er dus goed uit op 13 juni 2010. De leeuwenvlaggen waren vervangen door Europese iconen en jij, Elio, nam op de verkiezingsavond zelf al premierallures aan door in het belang van beide gemeenschappen te spreken.

We zijn ondertussen een jaar verder. Een jaar dat bol stond van miscommunicatie, noncommunicatie en cameracommunicatie.
Tweederangsfiguren als Ben Weyts en Philippe Moureau werden voor de camera’s gegooid om olie op het vuur te gooien. Derderangsfiguren als Siegfried Bracke en Paul Magnette stuurden jullie daarna op het persvolkje af om, al was het maar voor de sier, een doekje over het vuur te gooien. Maar wat begin je zelfs met een strandlaken als heel de Kalmthoutse Heide of, voor Elio, de Hoge Venen in lichterlaaie staat?

Ik kan me echt niet van de indruk ontdoen, beste Bart en Elio, dat het jullie al sinds de zomer van 2010 niet meer te doen is om het vormen van een regering. Hoe verklaren jullie anders dat er maandenlang niet werd onderhandeld tussen de (toen nog) 7 partijen? Hoe kan het dat jullie elkaars nota’s nog voor de inkt van de printer is opgedroogd al door de versnipperaar gooien, in primetime wanneer alle camera’s erop gericht staan?

Het land boert ondertussen verder met de 5 overige regeringen, ook al hangen er dreigende speculatiewolken boven ons land. De Vlaming, de Waal en de Brusselaar kijken er al lang niet meer van op dat er nog geen akkoord is, sterker nog … bij de barbecue wordt met een zoveelste roseetje ons trieste wereldrecord weggerelativeerd.

De peilingen geven aan dat jullie strategie werkt, voor jullie partijen: de aanhang wordt groter, gevolgd door het eigen groot gelijk. Eigen belang eerst, aan beide kanten van de taalgrens. Zwarter kan een zondag niet worden, me dunkt.

Het enige wat nu nog belangrijk is, en, face it, wat al sinds augustus vorig jaar jullie drijfveer is, is ervoor zorgen dat je niet als eerste de stekker eruit trekt, uit schrik voor de kiezer. Opnieuw de kiezer dus.

We zijn door het eindeloze getaffel op iets meer dan een jaar van de gemeenteraadsverkiezingen gekomen.

Bart, Elio, mag ik aannemen dat jullie in 2012 weer beschikbaar zijn voor Antwerpen en Bergen?

‘Neveneffecten for government’ is een van de nieuwste Facebook-groepen. De omschrijving van de groep liegt er niet om ‘Ze hebben meer nuttigs gedaan in twee afleveringen dan alle politici in de laatste jaren.’

Een beetje kort door de bocht, dat wel, maar het is wel hemeltergend dat iets triviaals als de reglementering van belspelletjes jarenlang moet aanslepen in commissies en in het parlement. Niet de politici maar een privébedrijf, dat vreest voor imagoschade, neemt het initiatief om de bel-ellende van  het scherm te halen.

Het is te gemakkelijk om na de feiten te zeggen dat je de belspelletjes wil afschaffen. Ook in wezenlijke dossiers zoals de organisatie en het bestuur van het land en de recente wateroverlast geven politici niet thuis als er in hun richting gekeken wordt.

De N-VA verandert voortdurend het geweer van schouder om niet te moeten onderhandelen tot op het bot. Beweren dat de ‘formule van 7’ niet werkt is moeilijk vol te houden als je in maanden niet meer de moeite hebt gedaan om samen te komen.
De PS heeft duidelijk ook pleinvrees en durft zelfs geen datum te prikken om een Nieuwjaarsreceptie te organiseren omdat de partij eerst wil weten wat De Wever zal zeggen op zijn receptie.
De CD&V verandert haar communicatie over het al dan niet uittrekken van de stekker nadat de politieke commentatoren vernietigend waren voor Beke & co.
De burgemeester van Geraardsbergen staat kniehoog in het water te stamelen dat hij geen schepen van ruimtelijke ordening is en dus moeilijk verantwoordelijk kan zijn voor de recente bouwtoelating in overstromingsgebied.

Elke dag ontstaan nieuwe Facebook-groepen om de politieke stilstand en het gebrek aan politieke verantwoordelijkheid aan te klagen: de 16 virtueel bezetten, je baard laten groeien, deelnemen aan een protestmars. Het zijn er maar enkele. De mensen zijn het stilaan beu, beste politici.

Alle excuses zijn ondertussen weggevallen; zelfs het excuus van de permanente kiesstrijd en de vrees voor een afstraffing bij een volgende verkiezing. Voor het eerst in jaren is er een comfortabele bestuursperiode van enkele jaren zonder federale verkiezingen. Doe er iets mee.

Jullie worden gekozen om beleid te voeren, keuzes te maken en dus beslissingen te nemen. Als verkozenen hebben jullie de verdomde plicht om je verantwoordelijkheid te nemen en je niet te verschuilen achter anderen.

Nog exact een week en we kennen de mening van de Antwerpenaar: moet de stad een gunstig advies verlenen voor de bouw van de Lange Wapper?

Alleen wanneer de Antwerpenaar massaal ‘nee’ stemt op het referendum is volgens mij het doemscenario van de Lange Wapper nog te vermijden. Want wat betekent ‘ja’ en wat betekent ‘nee’ in het referendum?

Is een ‘ja’ een volmondig ‘ja’ of een ‘ja, maar…’? Is met een ‘nee’ het project definitief van de baan of beschouwen de voorstanders van het BAM-tracé een ‘nee’ ook als een ‘ja, maar…’, waarbij ‘ja, maar…’ uiteraard staat voor het oplossen van de zwarte punten in het BAM-dossier, o.a. de situatie in Merksem en aan het Sportpaleis. Als de uitslag min of meer fifty-fifty is, zal de Vlaamse regering kiezen voor het BAM-tracé. Laat daar geen twijfel over bestaan.

Hieronder geef ik alvast mee waarom ik ‘nee’ zou stemmen …

Een gebrek aan visie

Een van de hoofdproblemen van Antwerpen is de centrale ligging van de stad, niet alleen binnen de landsgrenzen, maar zeker ook internationaal. Een pak verkeer dat de Ring gebruikt, heeft in Antwerpen en omgeving weinig te zoeken: het is doorgaand verkeer.

De vraag is dan ook of het wenselijk is om de Ring te sluiten zoals het nu voorligt in het BAM-tracé. Het zou van veel meer visie getuigen als het doorgaand verkeer in een grotere boog  rond de stad omgeleid zou worden.

In het BAM-tracé wordt al het verkeer (zowel auto’s als vrachtwagens, zowel regionaal als doorgaand verkeer) naar de stad getrokken. Bij het tunneltracé is dit veel minder het geval, enerzijds omdat de klemtoon meer ligt op het havengebied en anderzijds, uiteraard, omdat het ding onder de grond steekt.

Een ander punt is dat men er in het BAM-tracé van uitgaat dat er geen vrachtwagens meer door de Kennedytunnel zullen rijden, maar zullen passeren via de noordelijke route. Concreet betekent dit dat alle verkeer dat vanuit het Brusselse komt en in het Waasland moet zijn eerst helemaal rond Antwerpen moet rijden dan de veel kortere route door de Kennedytunnel te volgen. Begrijpe wie begrijpe kan.


“Met het BAM-tracé kan direct begonnen worden!” Is dat zo?

Het sluiten van de Ring is een issue dat al decennia lang de lokale en Vlaamse politiek beheerst. Onheilspellende berichten gaven in de jaren 90 aan dat we in de eerste helft van de jaren 2000 zouden stilstaan op de Antwerpse Ring als er niet ingegrepen zou worden. Ondertussen is het verhaal dat nu voorligt al 10 jaar aan de gang, 10 jaar. Van bij de eerste plannen tot de huidige polemiek naar aanleiding van het referendum. Het heeft al onwaarschijnlijk veel geld en tijd gekost, en nog zitten er serieus wat zwarte punten in het dossier.

Toen men aan de ontwikkeling van het huidige tracé begon, gaf men aan dat er geen haalbare alternatieven waren. Er mocht ook geen tijd verloren worden aan het in detail bestuderen van eventuele alternatieven, onder het mom dat we anders een aantal jaren later zouden stilstaan. Time is money.

Ondertussen staan we nog net niet stil, maar is er anderzijds ook nog geen spade in de grond gestoken. Ondertussen weten we dankzij de analyse van een internationaal bureau dat er ook een tunneltracé mogelijk is, al zijn de details van een dergelijk tracé nog niet uitgewerkt.

Aangezien het BAM-tracé verre van op punt staat (zo zeggen toch alle politieke spelers, zowel voor- als tegenstanders), vraag ik me af of het effectief langer zou duren om het tunneltracé verder uit te werken dan de aanpassingen aan het BAM-tracé uit te klaren. De BAM krijgt de problemen in Merksem en aan het Sportpaleis na al die jaren nog steeds niet opgelost en kan zelfs nu, wanneer een ja-stem bij het referendum zo belangrijk is om het project te laten doorgaan, geen concrete oplossingen voorstellen. Het tracé moet op deze zwarte punten sowieso nog aangepast worden, ook al is er een bouwaanvraag ingediend.

Face it: in beide gevallen ben je al gauw enkele jaren bezig. Ik denk dus dat het tijdsaspect niet mag doorwegen in de discussie.

Ik val achterover als ik politici hoor verklaren dat we voor het BAM-tracé moeten gaan ‘omdat we er al zo lang mee bezig zijn’. Als er ondertussen wél alternatieven voorliggen die volgens gereputeerde internationale studiebureaus haalbaar en betaalbaar zijn, is het een schande dat men toch zou kiezen voor een bovengronds tracé dat de mogelijkheden voor stadsontwikkeling zwaar inkrimpt en decennialang een litteken zal zijn in de stad.


De Wapper hypothekeert stadsontwikkeling

Het is gruwelijk om vast te stellen dat het BAM-verhaal zover is kunnen doorschieten zonder aandacht te hebben voor de verdere stadsontwikkeling.

Overal in de buurt van de Wapper en de kilometerslange wegen ervoor en erachter zal er hinder zijn met het BAM-tracé. Het tracé klieft wijken in twee delen en zorgt voor geluids- en geuroverlast, ondanks de kilometerslange geluidsschermen.

Als het tracé ondergronds loopt, heb je bovengronds nog alle kansen om iets van de buurten en wijken te maken. Vergelijk het een beetje met de discussie over parkeergarages. Het is crimineel om parkeergarages bovengronds te ontwikkelen zoals in het verleden o.a. in Antwerpen gebeurde. Door ze ondergronds te brengen, kun je bovengronds pleinen en parkruimten creëren of het gebied een andere bestemming geven.


Op 18 oktober kan de Antwerpenaar zich duidelijk uitspreken over de toekomst van zijn stad.

Roep iedereen die je in Antwerpen kent op om ‘nee’ te stemmen.

De schaamte voorbij... Eerste minister Van Rompuy verklaarde gisteren in De Keien dat hij zich al van in het begin van zijn termijn geen illusies maakte over realisaties voor de Vlaamse verkiezingen van 2009.

De federale verkiezingen zullen in juni 2009 twee jaar achter ons liggen. Ondertussen is er nog geen millimeter vooruitgang geboekt in het beleid uit angst voor misstappen en een mogelijk negatief effect hiervan op de verkiezingsuitslag op Vlaams niveau.

Als we twee jaar verder tellen, zitten we opnieuw met federale verkiezingen. Ook in het tweede deel van de federale bestuursperiode zal er niet veel gebeuren omdat men met dezelfde angst voor de kiezer blijft zitten.

Federaal kan er geen begroting in evenwicht meer opgemaakt worden en ook de Vlaamse regering is deze week tot het inzicht gekomen dat de verhoudingen totaal scheefgetrokken zijn tussen het federale en het Vlaamse niveau.

Ondertussen sneuvelen er banen en is eenderde van de arbeiders technisch werkloos. Het gevolg van bedrijfsreorganisaties in tijden van crisis.

Een grondige bedrijfsreorganisatie in de federale regering dringt zich dan ook op.

We hebben federaal:
- 2 ministers van Institutionele Hervormingen, maar de besprekingen zijn ondertussen versast naar de regio's en zijn daar volledig verzand.
- een minister die uitsluitend bevoegd is voor Migratiebeleid, maar er niet in slaagt om een omzendbrief uit te werken op 2 jaar tijd.
- een minister die uitsluitend bevoegd is voor Klimaat en Energie, maar niets doet aan de hoge energieprijzen, laat staan voor het klimaat.
- een staatssecretaris voor Fraudebestrijding: hebt u daar al iets van gehoord?

Wat hebben we niet? Een minister van Begroting.

Moet er nu écht een tekeningetje bij gemaakt worden?

Het was een van de speerpunten van Paars II: de administratieve vereenvoudiging. Senator Q werd staatssecretaris en lanceerde het kafka-project tegen absurde regeltjes, procedures die alleen bedoeld lijken om ons het leven zuur te maken, onbegrijpelijke formulieren, enz. Veel mediabelangstelling wekte dit initiatief op en Q mocht zijn plannen zelfs in de States gaan toelichten.

De realiteit is vele jaren later veel minder indrukwekkend: voortaan zullen de burgers zelf de codes op hun belastingaangifte moeten noteren; codes die nog langer en dus complexer zijn dan vroeger.

De dertig extra codes die nodig zijn om allerlei uitzonderingen op de aangifte te kunnen ingeven, kunnen immers niet meer op de A3-aangifte, vandaar dat de burger het nu zelf maar moet doen. Ik zie de lange rijen mensen weer aanschuiven bij de ambtenaren die hen moeten helpen om hun aangifte in te vullen.

Een goed georganiseerde overheid beschikt over de gegevens van haar bevolking en zorgt ervoor dat de reeds bij de overheid bekende gegevens voorgedrukt op de aangifte staan, zodat de belastingplichtige deze alleen maar hoeft te controleren en waar nodig moet aanvullen.

Of … om het met de slogan van het kafka-project te zeggen: “Eenvoud maakt macht”

Yves Leterme zal de Vlaamse en Europese lijst steunen, maar niet op een prominente plaats. Valse bescheidenheid? Nee, een weloverwogen politiek-strategische keuze. Stel dat Leterme toch niet volledig gezuiverd wordt in de Fortis-affaire, dan heeft hij een plan B én een plan C.

Niet alleen Leterme doet een gooi naar een mandaat op een ander niveau, ook heel wat andere federale politici uit meerderheid en oppositie zullen in juni op een of zelfs twee lijsten opkomen.

De verkozenen van 2007 zijn onzeker over hun prestaties tot nu toe en zijn als de dood voor federale verkiezingen in juni, maar vragen tegelijk wel het vertrouwen van de kiezer op een of twee andere niveaus.

Ik vraag me af waar een kiezer zich op moet baseren als hij over enkele maanden in het kieshokje staat.

Veel oude krokodillen moesten in het begin van de jaren 90 toch even naar adem happen toen de jonge welp Anciaux ten tonele verscheen.

Tranen rolden over de wangen bij een door extreemrechts uiteengeklopte Ijzerbedevaart. Emoties in de politiek … not done, maar het leverde wel een pak stemmen op.

Met Bert Anciaux werd ook het privéleven van een politicus een key factor om in populariteit te boosten. In de knusse zetel van Morgen Maandag ontfutselde Mark Uytterhoeven de emo-politicus de primeur dat ‘ons Damienne’ zwanger was. Het aantal nieuwe voorkeurstemmen schoot die avond de hoogte in.

Voor de nieuwe Volksunie-voorzitter in de politieke arena stapte, was het de familienaam van de politicus die de naam en het profiel maakte. Na Tindemans, Eyskens, Verhofstadt, Martens, Tobback en co kwam Bert. De Volksunie werd al snel ‘de partij van Bert’.

Een andere politiek diende zich aan.

Na Dutroux moest er een duidelijk signaal komen dat de volledige politieke klasse het anders zou gaan doen. Anciaux probeerde een voorzet te geven met een ‘beweging’ die hij ID21 noemde. Een beweging? Veel politici fronsten de wenkbrauwen. Wat dan met onze eigen partij? Gaat de beweging dan kieslijsten indienen? Wat dan met de inhoudelijke verschillen tussen de politici uit de verschillende partijen die zich aan de beweging willen linken?

Vragen van beroepspolitici die vastgekleefd zaten in een strak politiek denken en aan hun daardoor verkregen zetel. Maar… misschien was alles ook niet zo goed overdacht. Op de vele vragen die voor en ver weg van de camera’s door twijfelende Wetstraatbeesten werden gesteld kon Bert geen afdoend antwoord geven.

ID21 haalde niet het verhoopte succes en dit zorgde mee voor de breuk in de Volksunie. ‘Ander en beter’ moeten de Bourgeois-aanhangers gedacht hebben en ze zetten de fors erin. Na een pijnlijke splitsing ontstond spirit. Spirit was meer dan ooit de partij, of beter ‘het partijtje van Bert Anciaux.’

Door het vertrek van de conservatieve vleugel van de Volksunie naar de N-VA was de partij immers serieus gedecimeerd. In kartel naar de kiezer trekken was dan ook een logisch gevolg. Een overlevingsstrategie zeg maar, want de 300.000 kiezers die Bert in het verleden haalde waren ondertussen uitgezwermd in verschillende richtingen. Bert was een politicus als de andere geworden. Net zoals alle andere politici werd zijn achternaam voortaan zijn roepnaam.

De verkiezingen van 2007 waren een ramp voor het kartel SP.a/spirit. Na een grondige herbronning ontstond op de fundamenten (want meer bleef er niet over) een nieuwe partij onder de leiding van Bettina Geysen. ‘De VlaamsProgressieven’ en niet ‘De Vlaamse Progressieven’, wat op z’n minst taalkundig een stuk correcter zou zijn. Caroline Gennez wilde echter niet weten van het kartel SP.a/de Vlaamse Progressieven. Het Vlaamse en progressieve etiket leek volgens Gennez te veel terug te slaan op de SP.a zelf. Bert Anciaux had het mee onderhandeld, maar kreeg de term ‘progressief’ er toen al niet ingelepeld bij de SP.a, zelfs niet bij de voorzitster.

Schrijnend is het dan ook om vast te stellen dat Bert, en in zijn kielzog een aantal parlementairen het project, dat ze zelf hadden opgezet en waarvan de fundamenten onaangetast waren, in de steek lieten voor een nog niet gedefinieerd project van een grote progressieve partij rond de SP.a.

De manier waarop de overstappen zijn gebeurd was verre van netjes: een pijnlijke ‘doodstrijd’ ensceneren in verschillende stappen waarbij eerst de kleine garnalen en daarna pas de zeevruchtenschotel zelve de overstap aankondigde naar SP.a.

SP.a was wekenlang in de krantenkolommen ‘de partij van Bert Anciaux’. Dat heeft voor heel wat wrevel gezorgd binnen de donkerrode middens van de ‘socialistische partij’, of nee ‘sociaal-democratische…’, of beter nog ‘socialistische en progressieve partij’.

Binnen de socialistische partij heeft Anciaux ondertussen zijn plaats gekregen. Anciaux weet de mensen niet meer te mennen zoals hij dat in het begin van zijn politieke carrière kon. De naam ‘Anciaux’ is een gimmick geworden, de partij van ‘Bertje den bleiter’.

Anciaux was een van de eerste politici die me goesting heeft doen krijgen in de politiek. Hij durfde hardop dromen en probeerde zijn idealen gestalte te geven. Ook ikzelf geloof rotsvast dat er meer te halen is uit het politieke bestel ten gunste van iedereen, dan wat er momenteel gebeurt.

De discussie in het Vlaams parlement deze week was hallucinant. Een bijdrage op de blog van Bert Anciaux waarin hij schreef dat hij bij het drama in Dendermonde moest denken aan het geweld op onschuldige kinderen in Gaza leidde tot een eindeloze polemiek waarin het kind met het badwater werd weggegooid.

Ik heb Berts blog een aantal keer opnieuw gelezen en las er een tekst die evengoed door de jonge Anciaux geschreven had kunnen zijn. Verontwaardiging als leidmotief.

Bert is weinig veranderd in al die jaren, de wereld rondom hem des te meer.

Vanmiddag wordt Wilfried Martens opnieuw op het paleis verwacht met zijn 'eindrapport' na een verkenningsopdracht van een week.

De grote vraag is: zal het rapport een naam bevatten van een toekomstige premier of niet? Van Rompuy wordt ondertussen uiteen getrokken binnen de CD&V omdat hij de laatste strohalm is om het premierschap binnen roomse kringen te houden.

Maar... Herman wil niet. Waarom zou Van Rompuy zijn relaxte job als kamervoorzitter opgeven voor een avontuur in een kamikaze-regering? Het is geweten dat je als kamervoorzitter gemakkelijk 100 jaar kunt worden. Kijk maar naar De Croo die zowat alle grote oorlogen als 'eerste burger' heeft meegemaakt.

Ook Jean-Luc ziet een scenario tot 2011 niet zitten. Tot 2009 wilde die de huidige politieke klasse wel eens laten zien hoe een land bestuurd wordt, maar twee-en-half jaar klooien met een bende ego's is ook voor het Brabantse trekpaard net iets van het goede te veel.

Waarom dan geen noodregering tot 2009?

De Franstaligen hebben momenteel een heilige schrik van de kiezer. Vooral MR en PS zijn er nog niet uit of ze de ander voldoende in de vernieling hebben gereden om nu al verkiezingen te kunnen winnen.
De CD&V durft al helemaal de strijd om de kiezer niet aan te gaan. Het premierschap, wat normaal voor een kanseliersbonus zorgt, is een garantie op achteruitgang in stemmenaantal.
Alleen Open VLD zag verkiezingen in 2009 zitten.

CD&V zat dus met een gigantisch probleem een week geleden: iedereen van de oppositie en de Open VLD steunde het scenario van vervroegde federale verkiezingen in 2009. Ook voor de publieke opinie en de pers was het duidelijk dat het land alleen door samenvallende verkiezingen in de toekomst periodes van politieke rust zou kunnen kennen.

De partij van Leterme speelde het echter geniaal door Jean-Luc als eerste naar voren te schuiven als kandidaat-premier, terwijl ze duivels goed wist dat die alleen een noodregering wilde leiden tot 2009. De VLD zou dus vervroegde verkiezingen kunnen krijgen, maar dan moesten ze er Jean-Luc bijnemen. Dehaene die volgend jaar de strijd van 1999 met Verhofstadt opnieuw moet aandoen bij de Europese verkiezingen zou ongetwijfeld met een plus uit een noodregering komen ten koste van Verhofstadt. Dat konden de blauwe vrienden niet aanvaarden.
Dehaene en Martens deden er nog een schepje bovenop door de optie open te laten om de SP.a mee aan boord te trekken van een nieuwe regering, wat voor de blauwen overeenkomt met vloeken in de kerk.

Open VLD 'kon dus niet anders' dan gas terug nemen en het idee van samenvallende verkiezingen intrekken. Liever een zielloze regering die met haken en ogen aaneenhangt, zelfs tot 2011, dan Dehaene een hogere score zien halen dan Verhofstadt. Liever het kort gewin, dan een langetermijnvisie.

CD&V heeft dus een succesje geboekt door meesterlijk meer mist te spuiten, maar de hete aardappel ligt nu wel terug op het bord van de tjeven.

Dehaene wordt het niet. Van Rompuy wil niet. Leterme kan niet. De Crem & co kunnen al zeker niet.

Het contrast met juni 2007 kan niet groter zijn. Op dat ogenblik wilde iedereen premier worden na een verkiezingsmarathon die ook al presidentiële trekken had. Nu is niemand meer geïnteresseerd.
Het project dat iedere partij voor de verkiezingen had, was ambitieus, vooral dat van CD&V: zoveel miljard meer voor justitie, 5 minuten politieke moed, geen geknoei meer met begrotingen, goed bestuur, enz.  Nu blijft er van alle dure eden niets meer over.

De crisis gaat niet langer over een regeerstijl of een premier: de regio's staan tegenover elkaar, partijen vertrouwen elkaar niet meer en de politiek geïnspireerde instellingen zijn mede hierdoor besmet geraakt.

Wat nu nodig is, is een sterke regering. Laat het alsjeblief een noodregering zijn, omdat een paliatieve regering tot 2011 ons land voor decennia de dieperik in zal trekken.

Zorg eerst voor een duidelijke visie: wat gaan we doen de komende maanden? wat moet er prioritair behandeld worden en hoe pakken we dat aan?

Zorg dan voor een heldere structuur: laat vanaf 2009 de verkiezingen samenvallen zodat er periodes van stabiliteit kunnen aanbreken na de zomer van 2009.

En zorg dan pas voor de postjes.

Bij gebrek aan een consensus over de eerste twee cruciale stappen, is men dan maar met de postjes begonnen.

Het politieke stratego-spel heeft al verschillende verkenners gehad die op een bom zijn gelopen op zoek naar de vlag. Of Martens zal lukken valt erg te betwijfelen. Het moeras waarin hij zijn verkenningsopdracht moest uitvoeren stinkte naar zwavel.

Niet moeilijk dus dat er nu niemand zich geroepen voelt premier te worden en als vijfkoppige draak het land te besturen, althans wat ervan overblijft.

De 21^ste gemeenteraad van deze legislatuur zit erop. Reeds twee jaar lang ben ik trouw aanwezig in het publiek en heb daarmee verschillende raadsleden, zelfs fractieleiders, in aanwezigheid geklopt. Op zich niet vreemd, want iedereen kan al eens om professionele of privéredenen afwezig zijn.

Het is wel vreemd dat verschillende raadsleden in twee jaar tijd niet een keer zijn tussengekomen in het politieke debat, niet een keer een vraag hebben gesteld over agendapunten, niet een keer een voorstel hebben gedaan, niet een keer bedenkingen hebben uitgedrukt.

9 raadsleden van de 27 hebben hun electorale gewicht nog geen enkele keer  verzilverd en hebben al die kiezers door wie ze in de raad zijn geraakt verloren achtergelaten. Een derde van de raad dus.

Elk raadslid, hoe bleu of belegen ook, in de oppositie én in de meerderheid, kan wegen op het beleid en heeft de plicht om op z’n minst zijn kiezers te vertegenwoordigen door vragen te stellen, voorstellen te lanceren of al was het maar ‘meer aandacht te vragen voor…’

Ik hoop dan ook dat de komende jaren zowel binnen de meerderheid als de oppositie  meer raadsleden zich geroepen voelen om een actieve bijdrage te leveren aan het politieke debat. Het kan alleen maar bijdragen tot een beter bestuur dat gedragen wordt door een grotere groep mensen.

In Antwerpen mag de Sint niet langer de stadsscholen bezoeken als er op zijn oude hoofd een mijter staat met een kruis erop. In een richtlijn die de Stad eerder deze week uitvaardigde, wees men de verschillende stedelijke basisscholen op de neutraliteit die ze moeten bewaren en een kruis is nu eenmaal een religieus teken.

Verontwaardiging alom. En terecht!

Het werd er vanmorgen niet echt beter op toen Frank Noten (algemeen directeur van het stedelijk onderwijs in Antwerpen) op ATV tekst en uitleg kwam geven. Het was allemaal niet zo streng bedoeld. Natuurlijk wil de Stad de Sint niet bannen. Alleen, en nu komt het, is het niet de bedoeling om duiding te geven bij het symbool. Over het kruisje en andere religieuze symbolen mag in de les niet gesproken worden. Dat is voorbehouden voor de lessen levensbeschouwing.

Wat een armzalig antwoord. Ons onderwijs is er net om duiding te geven, om leerlingen te laten stilstaan bij verschillen (ook in godsdiensten) en te verklaren waarom we heden ten dage bepaalde rituelen nog steeds koesteren. Alles verbannen naar de lessen levensbeschouwing kun je onmogelijk als een volwassen antwoord zien op de problematiek van diversiteit.

Diversiteit is een feit. Dat we zo'n rijke cultuur hebben, heeft te maken met de vele invloeden uit verschillende culturen. Culturen die zich afzonderen, ontwikkelen niet.

Er wordt vaak met verontwaardiging gekeken naar bepaalde Amerikaanse staten die in hun onderwijs de evolutieleer minimaliseren ten voordele van Adam en Eva. De geschiedenis wordt er herschreven door feiten waar men geen antwoord op heeft weg te moffelen onder een stoffige mat.

Wat nu in Antwerpen gebeurt is van eenzelfde bedenkelijk niveau. Antwerpen mag zich geen metropool noemen zolang het geen visie heeft op diversiteit.

Het kartel SP.a/VlaamsProgressieven is niet meer.

Net zoals bij het uiteenvallen van dat andere kartel waren langs beide kanten de prominente spelers onmiddellijk bereid om voor de camera's grote verklaringen af te steken.

VlaamsProgressieven verwierp op de partijraad het 'opslorp-scenario' dat voorlag en dat vorig weekend nog zeer duidelijk door Caroline Gennez werd betoogd in De Morgen. Een onafhankelijke(r) koers dus.

Nelly Maes en Geert Lambert hadden nog maar net de partijraad verlaten om een verklaring te geven of op een andere plek niet zo ver van zaal Hitchcock betoogde Caroline Gennez dat VlaamsProgressieven een verkeerde keuze had gemaakt en dat er geen sprake meer kon zijn van een kartel. Zonder SP.a-congres, zonder overleg met de teletubbies, zonder ruggespraak met de achterban werd prompt het einde van het kartel verklaard.

In één teug claimde Gennez de term 'progressief' die ze invulde als 'zoeken naar samenwerking met anderen'. Dàt had VlaamsProgressieven dus niet gedaan: de partij was teruggeplooid in haar 'eigen groot gelijk' en had gekozen tegen 'progressieve frontvorming'.

Ik vraag me af wat een keuze om je meer als kartelpartner te profileren, te maken heeft met gaan voor het eigen groot gelijk of het afwijzen van progressieve frontvorming?

Is het opslopscenario dat voorlag dan een voorbeeld van 'progressieve frontvorming'? Moet je niet minstens met twee zijn om een front te vormen? Als de VlaamsProgressieven zouden overlopen naar SP.a, worden het SP.a'ers. That's it. Er is op geen enkele manier de voorbije maanden, laat staan weken of dagen een idee of voorstel gelanceerd om met een nieuw project te beginnen waarin alle progressieve politici hun ding zouden kunnen doen. Nee, Gennez pleitte er dit weekend gewoon voor dat de VlaamsProgressieven best een SP.a-lidkaart kochten omdat de boel allang verloren was voor de dwergpartij.

Een kartel is een samenwerkingsverband tussen partijen waar het nodige respect moet zijn voor elkaar, niet alleen wat programmapunten betreft, ook naar plaatsen op de kieslijst betreft, visibiliteit, enz. De voorbije maanden werd de VlaamsProgressieve achterban een stuk kritischer omdat hoe langer hoe meer gezondigd werd tegen het uitgangspunt van respect.

It takes two to tango.

In De Morgen van 10 november drukt Leterme zijn persoonlijke hoop uit voor de pas verkozen Amerikaanse president: “Ik hoop voor Obama dat het hem vlotter vergaat dan met mij. Dat hij de lijdensweg niet moet doorstaan die mijn deel was.”

Leterme en Obama: er zijn inderdaad een aantal gelijkenissen. Beiden behaalden een monsterscore bij de verkiezingen. In de twee gevallen was dit het resultaat van een gemediatiseerde verkiezingsstrijd waarin de persoon belangrijker was dan het programma. Ook het verschil tussen ‘Change. Yes, we can’ en ‘Goed bestuur’ is maar klein. Beide holle slogans zeggen niets meer dan ‘Met deze man wordt het anders’.

Toch zou het Leterme sieren als hij eindelijk eens de verantwoordelijkheid op zich zou nemen voor een aantal zaken die fout zijn gegaan, zoals McCain dat op een geloofwaardige manier deed tijdens zijn concession speech.

Leterme is er steeds als de kippen bij om de schuld bij de anderen te leggen of externe factoren in te roepen die verklaren waarom hij niet slaagt en dus ‘een lijdensweg moet doorstaan’.

De voorbije twee jaar heeft Leterme geen moment onbenut gelaten om verdeeldheid te zaaien om er zelf als de goede bestuurder uit te komen.
Zo bleef hij tot hij voor de eerste keer formateur werd wild rond zich heen schoppen tegen de schenen van de cdH en de andere Franstalige partijen, tegen informateur Reynders en loodgieter Dehaene.
Tijdens de onderhandelingen verklaarde Leterme voortdurend dat de anderen (de VLD, de N-VA en de Franstaligen) ‘verantwoordelijkheid’ moesten opnemen in het belang van ‘de mensen’, terwijl hij zelf afwezig bleef als leider en zelf geen voorstellen lanceerde om te deblokkeren.
De begroting die moest opgemaakt worden en het tweede pakket van de staatshervorming kon hij niet afleveren zoals hij het in gedachte had, want, u raadt het nooit, hij moest roeien met de riemen die hij had: ‘de collega’s’ hadden een aantal beslissingen genomen toen hij op zijn ziekbed lag.
Leterme zelf en de CD&V bleven ondertussen maar stoken.
De staatshervorming is niet gelukt door de Franstaligen.
Het kartel ligt uiteen door de N-VA. 
Vele maanden later lekt de begroting als een mandje en ligt de schuld bij de gewesten die de vliegtuigtax niet zien zitten.

Waar Obama voor en na de verkiezingen probeert te verenigen, verdeelt Leterme het land, de Vlaamse partijen, zijn kartel en zijn partij. Mensen uit elkaar spelen, in plaats van mensen verenigen.

Zelfs McCain kon bij diens mislukken zijn persoonlijke frustratie opzij zetten in het belang van het land.

Leterme kan dit niet: zijn ego en West-Vlaamse hardnekkigheid is hiervoor te groot.

Obama heeft gewonnen.

Zelden heb ik met zoveel interesse een verkiezingscampagne gevolgd. The Situation Room op CNN was wekenlang een fantastische afsluiter van de dag. Election night volgde ik met enkele vrienden op groot scherm met McCain-frietjes in de fritpot. Let's fry those republicans!

Woensdagochtend was het zover: Obama sprak zijn volk toe achter dik kogelvrij glas. Het publiek was in waanzinnige aantallen aanwezig en werd opgeslokt door de positieve vibes die de eerste zwarte president uitstraalde. Obama was imposant, realistisch en bezielend. De quotes van de aanwezigen logen er niet om: 'Ik wil onmiddellijk thuis de Amerikaanse vlag uithangen!' of nog 'Ik heb eindelijk écht het gevoel dat ik mee het verschil kan maken.'

Obama werd maandenlang aangewreven weinig politieke ervaring te hebben. Akkoord: zijn échte politieke ervaring beperkt zich tot enkele senaatsjaren. Maar wat verkies je: een nieuw fris politiek talent dat weet te begeesteren en weet te organiseren of een uitgebluste senator die wil behouden wat hij heeft?

De teerling is geworpen. Obama staat voor een gigantische opdracht: twee oorlogen tot een goed einde brengen, vertrouwenwekkende maatregelen nemen om de economie uit het slop te halen, werk maken van een degelijk onderwijssysteem, een gezondheidsbeleid dat niet langer mensen uitsluit, enz. Stuk voor stuk problemen die de vorige regering gecreëerd heeft of op z'n minst onderschat en genegeerd.

Een andere uitdaging is dat hij zijn termijn moet kunnen uitdoen. De geschiedenis leert immers dat van de acht meest invloedrijke Amerikaanse presidenten de helft het met zijn leven moest bekopen. Ookal heeft de U.S. geschiedenis geschreven door voor het eerst een zwarte president naar het Witte Huis te sturen, de Verenigde Staten heeft heel wat gekken rondlopen die, alleen nog maar om de geschiedenisboeken te halen, een aanslag op Obama zullen beramen.

Niet alleen Obama stak op verkiezingsnacht een bezielende speech af, ook zijn tegenkandidaat McCain toonde zich in zijn concession speech groots. Een verademing na maanden lang 'we have to fight, fight, fight' te moeten aanhoren.
McCain suste zijn publiek dat zo mogelijk nog meer ontgoocheld was in de uitslag dan hijzelf. Voor het eerst geloofde ik de republikein in wat hij zei.

'Yes, we can', een slogan die het Amerikaanse volk heeft omarmd en overtuigd. 2008 zal de geschiedenis ingaan als een kantelmoment voor Amerika en de wereld.

Van mijn ouders moest ik vroeger van alles een keer proeven: van buitenaards ogende mosselen, witlof uit de oven en stinkende schimmelkaas.

Nu doe ik hetzelfde met mijn kinderen. Want, als je niet proeft of mag proeven, kun je ook niet voor jezelf bepalen of je er een volgende keer nog aan begint of niet.

Ondertussen heb ik de gerechten naar mijn hand gezet: mosselen met trappist Westmalle, dampende pureepatatjes bij het witlof en een heerlijke muskaatwijn bij de schimmelkaas zijn echt niet te versmaden.

Forel met botersaus is ook een aanrader.

Patrick Janssens mag dan wel een zegen zijn voor de Antwerpse politiek – dankzij hem kwam er weer schwung in het college en voelde de Antwerpenaar zich terecht opnieuw goed in zijn stad – in het Vlaams parlement is zijn bijdrage miniem. Zo miniem zelfs dat zijn enige bijdrage het schetsen van Kris Peeters aan het spreekgestoelte blijkt te zijn.
Daarover ging het in De Keien van de Wetstraat deze week. Een onbenullige vraag van het olijke interviewduo De Vadder-Cools, maar het antwoord is veelbetekenend.

De Antwerpse burgemeester zegt dat hij zijn functie als Vlaams parlementair niettemin zinvol vindt. Hij vertegenwoordigt er, zo zegt hij zelf, de Vlaamse grootsteden en heeft via zijn parlementair mandaat direct toegang tot de kabinetten van de ministers.

I’m very sorry, maar de burgemeester van Antwerpen heeft echt geen parlementair mandaat nodig om zijn politiek gewicht op Vlaams niveau te verzilveren. Als Janssens met een vraag zit voor Peeters heeft hij maar op de spreekwoordelijke rode knop op zijn rood telefoontoestel te drukken en het rinkelt op het Martelarenplein.

Wie het parlement werk herleidt tot ‘aanwezig zijn’ of op z’n minst ‘verontschuldigd zijn’, doet het parlement weinig eer aan. Bovendien ontneemt Janssens door zijn tekenwerk de kans aan een ongetwijfeld veel meer gemotiveerde sp.a- of VlaamsProgressieven-parlementair.

Vrijdag was het weer zover: De keien van de Wetstraat. Tijdens de eerste uitzending van het politieke jaar had ik me zo dood geërgerd aan Ivan de Vadder en Katleen Cools dat ik me had voorgenomen niet meer naar dit soort keuveltelevisie te kijken.

In de eerste aflevering hadden ze Pieter - Crembo - De Crem over de vloer. Hij stond op dat ogenblik in the picture omwille van zijn oorlogszuchtige visie op het conflict in Afghanistan en zijn beslissing om 'onze jongens' naar ginder te sturen. Toch gingen de vragen van het interviewduo maar ten dele over het Verre Oosten. Ivan en Katleen waren meer geïnteresseerd in 'de man achter De Crem'. Op een manier zoals destijds Jos Ghysen duivenliefhebbers gemoedelijk vragen stelde over een of andere provinciale duivensportprijs, gingen ook de 'harde politieke VRT-journalisten' tot de actie over.

Er kwamen vragen over foto's van De Crem in Lourdes, suggestieve vragen of hij niet liever op jonge leeftijd ingetreden was bij de paters, hoe belangrijk hij spiritualiteit vindt, enz.

Op zich is er uiteraard geen probleem met dit soort vragen, of het programma op zich, alleen gaapt er wel een enorm gat sinds Walter Zinzen en Phara de Aguire de TerZake-deur achter zich toe hebben getrokken. Ook Polspoel en Desmet zijn ondertussen al meer dan twee jaar van de buis verbannen omdat het harde interview niet in het nieuwe VTM-format paste.

Nochtans is er een serieuze nood aan kritische vragen in tijden dat de regering oordeelt dat het parlement niet vroeger bijeen geroepen moet worden. Niemand confronteert de heren en dames politici met wat ze doen of net niet doen.

Neem nu Leterme. Wekenlang zie je hem niet in de tv-studio's, terwijl er voldoende redenen toe zijn met de communautaire problemen, het uiteenvallen van 'zijn kartel',  de crisis aan de politietop, de dreigende gaten in de begroting, de nakende financiële crisis, en ga zo maar door.

Nu Leterme, boekhouder van dienst, eindelijk blijk heeft gegeven van een zekere vorm van activiteit in de Fortis-crisis en er door vriend en vijand redelijk positief op wordt beoordeeld, is het tijd om de mediagenieke vruchten ervan te plukken. Leterme zit plotseling in Ter Zake, in De keien, in het VTM-debat over de financiële crisis, in Het Nieuws en Het Journaal. Kortom: Yves is overal!

Leterme heeft voortdurend zijn mond vol met de slogans 'verantwoordelijkheid opnemen' en 'de mensen hebben daar recht op', meestal in combinatie. Dé vraag die ik dan van Katleen en Ivan verwacht als Leterme dan toch eens opduikt in de media is: WAAR ZAT U DE VOORBIJE WEKEN?

Nee, die vraag werd niet gesteld. Wel waagde Ivan zich op een omfloerste manier aan de uitspraak U lijkt een stuk rustiger als u het kunt hebben over centen en niet over communautaire zaken.

Arm Vlaanderen. In geen enkel politiek programma kreeg de kijker een antwoord op de vragen waar hij echt mee zat. Het enige wat hij te zien kreeg waren schaapachtige journalisten die geen gram lef hadden om door te vragen.

Mogelijk krijgen de oud-journalisten Pol Van den Driessche en Ivo Belet binnenkort nog een aantal oud-collega's naast zich op de kieslijst.

Verschillende kranten maakten in juni reclame voor hun 'uit-huis-service': ga je naar het buitenland, dan volgt onze krant je gewoon zodat je op de hoogte blijft van wat er gebeurt in ons Belgenland. Wat er gebeurt?

Face it: in juli en augustus gebeurt er geen barst in dit land. Alle politieke journalisten zijn met vakantie en daardoor zijn ook alle politici uit gebrek aan media exposure het land ontvlucht. Leterme probeert ondertussen campagne te voeren in Tour Journaals en in Zomer 2008. Voor de rest zijn zelfs de drie koninklijke bemiddelaars van armoede vertrokken omdat er geen politieke figuren zijn die hun verhaal kwijt willen.

De zoveelste komkommertijd is weer op zijn hoogtepunt. Een of andere aronskelk in de plantentuin in Meise staat in bloei en stinkt dat het een lieve lust is, De Kampioenen zijn aan hun 547ste herhaling toe en Wendy van Wanten rollebolt met Dag Allemaal. Tof!

Misschien moet ik ook maar even een rustperiode inbouwen. Na de positieve reacties op de vakantieverhalen over de Provence, is het misschien tijd om alle eerder uitgeschreven reisverslagen een keer op het web te zwieren.

Pin me echter niet vast op een datum, dat heb ik niet graag. Ik ga ook geen forse beloften doen, maar het komt er ooit wel eens van, als ik zin heb, en tijd, en dus niks anders te doen, en...

Leterme heeft voor de derde keer op een dik jaar tijd de stekker eruit getrokken. De man die nooit in een regering zou stappen zonder grote staatshervorming en een splitsing van BHV, heeft er ondertussen zijn tweede termijn als minister opzitten, zonder enig resultaat op communautair vlak. De man die voor ‘goed bestuur’ ging, laat het land in crisis achter. Zelfs de begroting en het nu door de meerderheid zo bejubelde sociaal-economische programma hangt met haken en ogen aaneen omdat beiden uitgaan van een serieuze financiële injectie door de Vlaamse overheid die er zonder het communautaire luik nooit zal komen.

Leterme is er 13 maanden lang niet in geslaagd om bruggen te bouwen, om te overtuigen, om visie en leiderschap te tonen.

Op 14 juli, de feestdag van de Fransen (en ruimer de Franstaligen), hield Leterme de eer aan zichzelf. In Franstalig België klonk dan ook "Allons enfants de la Patrie. Le jour de gloire est arrivé!"

«Hou rekening met een mislukking.»

Met die woorden gaf Leterme zijn achterban een stand van zaken van de onderhandelingen.

De voorbije maanden heeft de premier geen gelegenheid onbenut gelaten om zijn eigen werkkracht en geloof in een goede afloop te benadrukken. Tegelijk wees hij steeds de collega’s met de vinger en gooide hij via forse uitspraken door de CD&V-voorzitster extra olie op het vuur. Uiteraard met een dubbel doel voor ogen: opnieuw de verkiezingen winnen als het fout zou aflopen (plan A) en de pluimen op de hoed steken als het om onverklaarbare redenen toch zou lukken (plan B).

In de peilingen heeft het kartel CD&V/N-VA een serieuze pandoering gekregen. Leterme weet dat hij deze spreidstand niet lang meer kan volhouden en zet met zijn uitspraken op het partijbestuur de landing in.

Het reeds lang voorbereide plan A kan nu eindelijk uitgevoerd worden: Leterme trekt (opnieuw!) naar de kiezer met de boodschap dat hij ging/gaat voor goed bestuur, dat hij niet heeft toegegeven en dat ook niet zal doen in de toekomst en dat hij is blijven proberen maar dat de rest niet mee wilde.

Benieuwd of 800 000 mensen de West-Vlaming opnieuw zullen geloven als ze in het najaar opnieuw naar de stembus moeten.

De stuiptrekkingen van de laatste vakantiedagen zijn ondertussen alweer een ver verleden. Het België zoals we het kenden was nog steeds krak hetzelfde toen we de grens overstaken.

De deadline ligt nog steeds op 15 juli om cruciale akkoorden te bereiken in het 'belang van de mensen'. Leterme heeft iedereen nog maar eens opgeroepen om verantwoordelijk te zijn, om straffe uitspraken te mijden en nu te gaan voor datgene wat een jaar geleden had moeten gebeuren. Alleen ... is het net zijn partij die een week geleden voor de zoveelste keer olie op het vuur smeet.

De kersverse CD&V-voorzitster fungeerde net als haar voorganger, de pompbak, als buikpreekpop van Leterme toen ze fors verklaarde dat de solidariteit met de Walen aan diggelen zal liggen als ze zich niet wat soepeler zouden opstellen.

Op het voorzittersdebat anno 2008 dat onder de noemer 'één jaar later' werd georganiseerd in de studio's van de VRT zag Vande Lanotte in de uitspraak van "Marianne-stoker-de-stoker-de-stook" de aftrap voor de vervroegde verkiezingen die dit najaar zouden vallen. Ik denk dat hij er niet ver naast zit. Dit najaar trekken we waarschijnlijk opnieuw naar de stembus (wat me zes flessen wijn oplevert - weer zo één van die stomme weddenschappen).

Kijk vanuit dit uitgangspunt een keer naar uitspraken van meerderheidspolitici. Elk van hen praat alleen nog maar uit eigen naam (voorkeurstemmen!) of uit naam van zijn partij (lijststemmen!). Minister Q vanmorgen nog in De Zevende Dag. Niet één keer sprak hij uit naam van de regering, telkens kwamen de donkerblauwe stokpaardjes ten berde.

The end is near ... zoveel is duidelijk. De komende maand zal voor Leterme dan ook, tegen ieders verwachtingen in, niet gaan over het zoeken van een oplossing voor BHV, de staatshervorming (de nootjes én de visvijver), de begroting, Electrabel en al die andere dingen die sinds maanden vooruitgeschoven zijn, maar wel over het zoeken van een zo stijlvol mogelijke exit. Leterme blijft hameren op de waanidee dat hij woord heeft gehouden. De zwarte piet moet bij de ander komen te liggen, liefst bij de Franstaligen. Dat betekent weer winst in oktober of november.

Eén ding krijgen de politici hopelijk nog wel afgerond voor de boel definitief ontploft: het laten samenvallen van de Vlaamse en de federale verkiezingen. Anders blijft de kieskoorts duren en raken we nooit uit dit salpetermoeras.

Nu de Franstaligen de weg van de dialoog verkiezen boven de uitputtingsslag van de vertragings-manoeuvres, ligt de hete aardappel van BHV weer bij Leterme. Met deze tactische zet zetten ze het mes op de keel van de premier die zal moeten kiezen tussen zijn kartel en de 16.

Dat de Franstaligen versneld willen praten, zou de CD&V als muziek in de oren moeten klinken.

Eindelijk zou kunnen lukken wat 'onverwijld' en in 'vijf minuten' niet kon.

Toch is het weer niet goed voor Leterme en de CD&V. Deze keer komt het initiatief van bezuiden de taalgrens te snel. Leterme dacht nog enkele maanden tijd te hebben. Die is er nu niet meer: 8 mei wordt genoemd als datum waarop BHV geagendeerd zal staan in het parlement.

'Op twee weken krijgen we geen onderhandelde oplossing rond voor BHV' hoor je in regeringskringen. Twee weken? De excellenties hebben al sinds 10 juni vorig jaar de tijd om tot een oplossing te komen. Met de installatie van Verhofstadt III en de verschuiving van de grote communautaire kwesties naar de tweede fase, is de volledige communautaire discussie echter volledig van de onderhandelingstafel verdwenen. Onder Leterme I is er nog geen enkel communautair initiatief genomen. Vreemd voor iemand die met een communautaire agenda de verkiezingen heeft gewonnen.

8 mei wordt dus de zoveelste deadline op rij. 8 mei, Bevrijdingsdag. Misschien raken we eindelijk bevrijd van het politiek gekrakeel dat onder het mom van 'goed bestuur' het land al 11 maanden in zijn greep houdt.

Het was vader abt Ludo Helsen (CD&V) zelve die zich dit jaar als eerste begon te moeien met de programmatie van een tentoonstelling. "Het artistieke gehalte van de tentoonstelling over de Fenomenale Feminatheek van Louis Paul Boon is ondermaats", oordeelde de cultuurpaus (en 'paus' mag je letterlijk nemen).

Bakken kritiek kreeg de brave man te verwerken waardoor hij een ander argument moest bovenhalen toen hij zich ook politiek moest verdedigen. De ondertoon in de zondvloed aan reacties was immers dat de politiek zich niet te moeien had met de kunst. Hij babbelde zich een weg uit de polemiek door aan te halen dat er een aantal foto's van minderjarige meisjes in de collectie van 23.000 foto's zaten. Kinderpornografie kon niet geduld worden. Daarmee was de kous af.

In Gent had men gelukkig net iets meer realiteitszin en heeft men de uit de hand gelopen hobby van de Vlaamse volksschrijver wel tentoongesteld.

Ludo Helsen als de Don Quichot van normen en waarden kreeg echter al snel bijval.

In Temse verbood het bestuur de try-out van 'Mijn leven met Leterme', een satirisch programma van Vitalski, de nachtburgemeester van Antwerpen. De burgemeester (weer CD&V), een persoonlijke vriend van Yves Leterme, vond de voorstelling niet geschikt voor 'de jeugdigste jeugd'. Dat hij de voorstelling zelf nog niet gezien had, laat staan met Vitalski over de inhoud had gesproken, was geen hinderpaal om de voorstelling te verbieden. Ook het alternatief dat het plaatselijke jeugdhuis ter elfder ure uit zijn hoed toverde vond geen genade bij de burgervader. De film "Ex-drummer" naar de roman van Herman Brusselmans werd ook verboden omdat het bestuur het niet geschikt vond om zo'n film aan een jeugdig publiek te tonen.

In Borgloon is er opschudding ontstaan over Playboy-foto's die te zien zijn in een kunstwerk op de openbare weg. Het bestuur vond het een brug te ver en heeft zwarte plakband over de tepels laten kleven. Ik kan me de hilariteit bij de technische dienst van Borgloon al indenken wanneer ze vanmorgen de memo kregen dat ze de zwarte tape boven moesten halen.

Dit weekend was ik samen met mijn vrouw in Amsterdam. Een weekendje cultuur opsnuiven, terwijl de kids in goede handen waren bij de grootouders. Op het programma stond ook een bezoekje aan de Oude Kerk, zoals de naam al doet vermoeden de oudste kerk van de hoofdstad. Zoals wel meer voorkomt in Nederland was er ook in de Oude Kerk een tentoonstelling ingericht, een fototentoonstelling met amateurbeelden. Hier en daar was er een reepje bloot te zien, maar het was nooit confronterend, laat staan choquerend.

Als we het gastenboek bij de uitgang van de kerk mochten geloven hadden aardig wat bezoekers zich niettemin gestoord aan het beeldmateriaal. "Naakt hoort niet in een kerk" was de quote die me het meest is bijgebleven. Er was geen tepel te zien in de kerk en ook andere mogelijk aanstootgevende lichaamsdelen waren ver te zoeken, toch binnen de kerk. Wie Amsterdam een beetje kent, weet immers dat de Oude Kerk midden in de hoerenbuurt ligt. De dames van plezier staan letterlijk tussen hun rode lampen rondom de kerk. Toch schijnt het tonen van een ontblote schouder in een kerk genoeg te zijn om sommige mensen de gordijnen in te jagen.

Hoe erg ik het oprechte oordeel van deze ongetwijfeld kreukeloze gelovigen ook vind, ik ben blij dat ze op z'n minst de kans hebben gekregen om zich een oordeel te vormen over deze fototentoonstelling.

Types zoals Ludo Helsen ontnemen mensen de kans om een oordeel over iets te vellen wanneer dat buiten de lijntjes van hun eigen denken valt. Ik heb Ex-drummer op dvd gezien en los van de vele lovende kritieken vond ik er geen barst aan. Maar waarom zou een ander er geen plezier aan kunnen beleven? Ik heb Vitalski al enkele keren bezig gezien en hij heeft me nog geen enkele keer kunnen bekoren, behalve toen die keer met Joyce van Nimmen. Maar maakt dat de rekening?

Eén voordeel heeft het vooringenomen optreden van de nieuwe moraalridders wel: iedereen wil de blote vrouwen van Boon bewonderen, wil Vitalski zien afgaan en trekt naar Borgloon voor de zwarte plakband.

Meer reclame hadden de moraalridders niet kunnen maken.

Leterme I is een feit. Het heeft het land bijna een jaar lam gelegd, het geloof in de politiek een oplawaai van jewelste geven en het imago van ons land geschaad, maar Leterme is eindelijk premier.

Premier worden. Daar ging het over voor de verkiezingen. Premier worden bleek ook de enige drijfveer erna.

Hoe verklaar je anders dat alle dure eden en ferm uitgesproken principes zo eenvoudig verticaal geklasseerd werden tijdens de onderhandelingen?

Leterme krijgt applaus binnen zijn partij. Waarvoor?

Heeft hij 5 minuten politieke moed getoond? Nee.
Is B-H-V gesplitst? Nee.
Is er een serieuze bevoegdheidsoverdracht naar de regio’s gerealiseerd? Nee.
Gaat er effectief 2 miljard extra naar justitie? Nee.
Is er een begroting voorgelegd in evenwicht zonder eenmalige maatregelen? Nee.
Kunnen we nu effectief spreken van ‘goed bestuur’ zodat er echte oplossingen komen om b.v. de vergrijzing aan te pakken? Nee.
Is de nieuwe politieke klasse met figuren als een Vervotte, Vandeurzen, Devlies en godbetert Schouppe en De Crem dan het alternatief voor Verhofstadt en co? Nee.

We zitten met een regering waarin niemand een ander iets gunt, waar de littekens van 9 maanden loopgravenoorlog bij de antagonisten zo diep zitten dat zelfs Jef Hoeyberghs er niets meer aan kan doen. Er is een regeerverklaring die in de recente geschiedenis nog nooit zo dicht aanleunde bij het woord zelf: veel verklaren maar geen idee hebben wat er precies bedoeld wordt, laat staan dat de uitvoerders weten hoe ze het moeten realiseren en moeten betalen. Alles wat een beetje te concreet werd bij de besprekingen, botste op zoveel interne discussies binnen deze mikmak-regering dat er geen andere mogelijkheid overbleef dan vaag blijven in de teksten en de beslissingen over deze punten uit te stellen. Op die manier konden ze moeiteloos hun versie van de feiten verkopen aan hun achterban en kregen ze een enorme meerderheid van de aanwezigen achter zich op de verschillende congressen.

De premier is bekend, de ministers ook en ook het kleine leger staatssecretarissen. De pariteit is naar de prullenmand verwezen.

Meer Vlaanderen. Wat goed is voor Vlaanderen. Laat Vlaanderen niet verst(r)ikken. Goed bestuur.

Holle slogans. Zo is gebleken.

Paars heeft nooit bestaan zo blijkt. De draad wordt gewoon weer opgenomen waar Dehaene hem heeft laten vallen.

De excellenties beginnen alvast met twee weken vakantie.

Met Etienne Schouppe heeft de CD&V er weer een eersteklas-kontendraaier bij.

De rust is wedergekeerd in de huishoudens van de onderhandelaars. De moegestreden politici hebben hun kinderen voor het eerst in een lange tijd terug gezien en ook het eerste contact met wat is overgebleven van hun partner was meestal hartelijk. Voor het eerst sinds lange tijd heerst er opnieuw een familiegevoel ten huize van Yves, Bart, Joëlle, Didier et les autres.

VTM heeft het format van SOS Piet alvast aangepast voor een politieke kerstspecial. Tijdens de voorbereidingen van het kerstmaal kijkt Piet over de schouders mee van de vrouwen achter de politici en vraagt hij tegelijkertijd op zijn Huysentruyts aan de politici zelf wat ze geleerd hebben uit 190 dagen onderhandelen.

Ten huize van Yves Leterme staat konijn op Vlaamse wijze op het menu, Vlaamse Reus om precies te zijn. “Zeker rozijnen toevoegen”, raadt Piet Huysentruyt mevrouw Leterme aan. “Rozijnen, Piet?” “Ja, rozijnen, ’t is niet omdat rozijnen oude druiven zijn, dat ze je gerecht niet ten volle tot smaak kunnen laten komen. Het zijn de Dehaenes en de Van Rompuys van de keuken zal ik maar zeggen. Is het niet zo, Yves?” “(kort) Ik begrijp niet wat je wil zeggen.” “Wat heb jij geleerd uit de onderhandelingen, Yves?” “Wat IK geleerd heb? Waarom vraag je dat aan mij? Alsof IK er iets aan kan doen dat de onderhandelingen mislukt zijn. Het zijn die vuile Franstaligen die niet mee wilden. En ja, ook de VLD en zeker ook de SP.a zijn schuldig. Maar IK? Als dat het niveau van de vragen is, dan hoeft het voor mij niet meer.” Leterme stapt ziedend de keuken uit, niet langer bereid om commentaar te geven. Even later klinkt Jacques Brel vanuit de woonkamer. Piet besluit daarop geen directe vragen over de politiek meer te stellen.

Bart de Wever doet zelf de deur open wanneer Piet aanbelt. “Ik heb iets goed te maken”, vertrouwt hij de tv-kok toe, “maandenlang afwezig zijn, zelfs geen tijd hebben om mijn nieuwste telg te bewonderen, dat slaat wonden. Joëlle heeft me aangeraden om een charmeoffensief in te zetten door alvast het kerstmenu te bereiden. Alleen het hoofdgerecht wil niet lukken.” Bart demonstreert hoe hij gebakken zalm bereidt. “Tja, Bart, zo gaat dat niet lukken hé. ’t Is niet omdat zalm een vette vis is dat je geen boter aan je gerecht moet toevoegen. Je zet de vis ook veel te lang in de oven. Eén minuutje is meer dan voldoende. Als je zalm 30 minuten in de oven zet, blijft er niets meer van het beestje over.”

Bij Didier Reynders is mevrouw Reynders aan het dessert bezig. “Didier lust mijn miserables niet”, zegt madame Reynders, “hij vindt ze te zoet. Ik volg nochtans de aanwijzingen die ik van de vrouw van Bart de Wever heb gekregen via zijn blackberry.” “Maar meisje toch, je gebruikt meer dan vijf volledige pollepels, alleen al voor de boterroom. Niet moeilijk dat dit te zoet is.”

Joëlle Milquet gooit de deur op een bijna Tobbackiaanse manier dicht. “Non, ik heb echt geen tijd om nu te praten. Ik ben bezig met het kerstmaal.” Het bloed stelpend met zijn koksmuts belt Piet voor een tweede keer aan bij Milquet. Het beeld van de tv-kok is aandoenlijk wanneer Joëlle voor een tweede keer open doet. “Alez, kom dan maar binnen. Ik zal kijken of ik ergens nog een doekje voor het bloeden vind.” Piet stapt uit gewoonte richting keuken. Aan de keukentafel treft hij Elio di Rupo met zijn gevolg aan. “Een jaarlijkse traditie”, probeert Di Rupo de vragen van Huysentruyt voor te zijn. “De ene keer spreken we bij ons thuis af, het andere jaar is het hier te doen.”

Bart Somers noch Guy Verhofstadt geven thuis. Beiden klinken in een Brussels restaurant met een glas Toscaanse wijn op de overwinning op de tsjeven en op het binnenlandse einde met stijl dat voor Verhofstadt in zicht komt. Ze zijn ook niet te bereiken via gsm.